Ba Tôi

Ba Toi Pics

Năm mười tám tuổi ba tôi theo hai người anh lớn rời quê trên một chiếc thương thuyền nhỏ cùng với các thanh niên khác cùng trạc lứa tuổi. Năm đó quân đội Nhật tiến mạnh, tới đâu cũng nghe có chết chóc. Những người dân quê hoảng sợ bảo nhau đưa thanh niên trong gia đình đi trốn. Cứ đi về phương Nam, họ bảo. Nơi đó quân đội Nhật chưa tới và có thể sẽ không tới. Ông bà Nội tôi đưa tiễn ba người con trai ra bến phà. Cô em gái, cô tôi, vẫy tay chào các anh, trong lòng cũng háo hức đi nhưng  bà Nội tôi đã giữ cô lại.

Ba tôi định cư ở Huế với những người cùng họ tộc. Ông giúp việc trong nhà để có chổ ăn chổ ở. Rồi ông ra riêng tự lập làm nhiều công việc khác nhau kiếm kế sinh nhai. Có một năm, ông Nội tôi gửi thư báo tin cô tôi lấy chồng, nói các anh có về dự đám cưới của em. Năm đó, ba tôi bệnh nặng vì lý do gì tôi không còn nhớ, một cánh tay ông bị bại liệt phải nằm nhà thương một thời gian. Vừa tiền bạc không có vừa bệnh hoạn, ba tôi quyết định không về. Ba tôi nói, ông không muốn về trong một hoàn cảnh như vậy. Ba tôi đã không dự được đám cưới em gái mình. Một ít lâu sau, năm 1949, hoàn cảnh chiến tranh lại càng khốc liệt hơn. Ông đã không về được để thọ tang ông Nội tôi.

Ba tôi sống ở Huế khá lâu. Bệnh ông đã bớt hẵn. Ông kể mỗi chiều ông thường lên cầu Trường Tiền nghe nhạc công người Pháp biểu diễn ở Toà Khâm Sứ bên bờ sông Hương. Ông vẫn đi làm công, từ làm bánh, làm nhang đến chạy hàng cho những thương hiệu. Một năm, một chủ tiệm sai ông vào Phan Rang mua hột dưa để chuẩn bị bán Tết. Ông đem về mấy bao bố hột dưa sống. Chủ tiệm nhìn thấy tái mặt bởi họ muốn mua hột dưa chín rồi đem ra bán lại cho các tiệm khác. Họ đâu có biết cách gì để biến chế hạt dưa. Chủ tiệm bắt ba tôi phải lấy số hàng nầy. Mỗi tối, ba tôi đi làm về nhà rồi bắt đầu ngồi rang hột dưa xong trộn chút phẩm đó vào. Và vậy là hột dưa được sẵn sàng chờ bán. Cùng một lúc chiến tranh lan rộng. Đường đi vào Phan Rang bị bom không thông thương được. Tết năm đó cả thành phố Huế và Đà Nẵng hột dưa bị khan hiếm. Ba tôi trúng hàng lớn và kiếm được khá lời. Mỗi lần kể lại câu chuyện này, ngay cả khi đến mấy mươi năm sau, ba tôi vẫn cười lớn sảng khoái nghĩ tới cái rủi mà lại thành cái may.

Vài năm sau số thanh niên rời làng quê cùng khoảng với ba tôi bắt đầu đi thêm vào miền Nam. Có người đi tới tận Sài Gòn. Hai bác tôi, người tới Phan Thiết, người ở Tuy Hòa. Khi vào Bình Đình ba tôi quen được những người cùng họ tộc. Ông quyết định ở lại đây và nhận làm bà con bên nội của mình. Ba tôi lập gia đình và bắt đầu cuộc sống định cư như nhiều gia đình khác. Chúng tôi lớn lên có nhiều cô chú xung quanh.

Ba tôi rất giỏi toán mặc dù ông chỉ được đi học tới lớp năm. Năm tôi thi vào lớp Sáu và phải luyện thi với hai cuốn sách 600 Bài Toán Mẫu và 144 Bài Toán Đố một tay ông đã giải những bài toán đó cho tôi. Ông cũng rất giỏi về hai môn Sử và Địa. Ông rành rẽ Thế Chiến Thứ I, Thế Chiến Thứ II, hay những nền văn mình cổ cũng nhờ ông đọc sách rất nhiều. Ông lại còn viết chữ rất đẹp. Năm xưa, chủ tiệm nơi ông làm công gả con gái có chồng, họ giao cho ông viết thiệp mời đám cưới. Khi còn ở trong nước cũng như tại hải ngoại ba tôi đều đọc báo và nghe đài phát thanh BBC mỗi ngày. Một lần, năm chị tôi học lớp đệ Tứ, nhà trường có làm đặc san Xuân và bắt học sinh mỗi người phải nộp một bài thơ hay bài văn, chị tôi đã cầu cứu đến tôi và ba tôi. Chị tôi vốn dở về viết lách. Tối đến ba cha con còn ngồi xung quanh chiếc bàn tròn dưới ánh đèn dầu vàng và bất đầu làm thơ cho chị tôi có bài đem nộp ngày mai. Nghĩ lại thật buồn cười.

Mùa hè, ba tôi vót tre làm diều cho em tôi chơi. Ông kể về tuổi thơ của ông thả diều với bạn bè trên đồng trống. Ba tôi còn rất giỏi về những môn thể thao khác như cờ tướng, bóng rổ, bóng chuyền, banh bông, và những môn trong ngành gymnastics. Những ngày hè oi bức, như nhiều gia đình xung quanh chúng tôi thường ra hóng mát ở trước nhà. Đôi khi có lẽ trong lòng có chút cảm hứng, ông ngâm những bài thơ cổ mà chỉ có ông hiểu được. Một trong những bản nhạc ba tôi thích hát là bài Xuân Và Tuổi Trẻ. Khi cuộc chiến của năm 1975 khốc liệt, tưởng đất nước chia đôi ở đèo Cả Nha Trang ba tôi gửi em tôi theo bà con đi lánh nạn. Ông tin rằng em tôi sẽ gặp chị tôi khi vào trong đó. Riêng ông và Má tôi ở lại để chờ tôi về.

Mặc dù thời cuộc chia rẽ, trước năm 75, gia đình tôi có đường dây liên lạc với cô tôi. Năm bảy lần gửi thư và tiền bạc về cho cô thì cũng có hai ba lần tới được. Năm 1979 ba tôi viết thư thăm cô, lá thư gửi đi từ bưu chính nơi ông ở tới bưu chính nơi cô tôi ở. Lá thư đầu tiên trực tiếp của hai anh em với nhau. Từ sau đó, cứ vài năm ba tôi lại về thăm cô. Ba tôi thương cô đã phải ở lại một mình lo cho ông bà Nội tôi. Ngôi trường tiểu học ngày xưa ba tôi đi học hư hao nhiều. Lớp thanh niên bỏ làng đi lánh nạn năm xưa đã trở lại và quyên góp xây ngôi trường khang trang tươm tất cho con cháu trong làng có chỗ đi học. Tôi cũng thật sự mừng là ba tôi đã có cơ hội để trở về quê hương thắp nhang cho ông bà Nội tôi và gặp lại được cô tôi. Quê hương, cho dù đã mấy mươi năm và xa cách ngàn trùng, nó vẫn cảm thấy rất gần bởi vì quê hương ở ngay trong trái tim của mình.

Sức khỏe của ba tôi yếu đi và ông đã không còn về quê thăm cô tôi nữa. Năm đó ông đau nặng tưởng không qua nỗi. Ngồi trong phòng bệnh với ba tôi, lòng tôi buồn bã và ân hận vì đã không theo ông về quê nội. Và tôi đã cầu nguyện thật nhiều với ơn trên cho ba tôi qua được kỳ này để tôi về quê thay cho ông, gặp lại cô tôi, và mang tin về cho ông. Tôi nhớ tôi đã cầu nguyện rằng, xin hãy cho ba con một thời gian nữa, hãy cho con một cơ hội, về sau nếu phải đến lúc ba con ra đi con sẽ không van nài than trách.

Chị em tôi đã được về quê nội, vui mừng gặp lại cô tôi. Cô tôi dẫn hai chị em đi trên đường tới ngôi trường ngày xưa ông học. Cây đa lớn trước cổng trường, theo ông nói, là cây mới, bóng mát cũ đã làm êm dịu bước chân ông đi qua biết bao nhiêu năm. Chúng tôi trở lại bến phà nơi ông Nội đã đưa ba người con trai ra đi. Chiến tranh. Chiến tranh là cái gì mà đã làm ngăn cách biết bao nhiêu gia đình. Cuộc đời ba tôi đã hai lần tỵ nạn. Từ khi sống ở hải ngoại, cuộc sống của ba tôi đã hài hòa, bình an và nó thể hiện qua bên ngoài của ông. Đi đâu ai cũng khen ông đẹp lão. Ba tôi rất thấm thía về cuộc đời, con người và những thay đổi đôi khi có thể tàn phá tâm hồn. Nhưng ông không hề phẫn nộ, chê bai. Ông nhìn cuộc đời với sự bao dung và cởi mở.

Một lần khi còn nhỏ, tôi hỏi ba tôi về những chuyện người ta nói về thế giới của thiên đường và địa ngục, ba tôi trả lời rằng, thế giới này mình còn chưa hiểu hết thì nói chi tới thế giới xa xôi, cứ lo học hành, lo làm việc, và sống tốt với mọi người là đủ rồi. Hình như đó là những lời kinh điển của ông, phải sống tốt với mọi người. Ông cũng thường nói, mặt trời lên thì mặt trời xuống, cuộc đời có hợp rồi có tan, không có gì vĩnh cửu, chỉ cần mình sống tốt trong cuộc sống hiện tại. Thực vậy, ông đã sống an nhiên giữa Trời và Đất.

Ba tôi mất một ngày cuối tháng Năm, ở tuổi 89, trong tuần lễ của mùa Tưởng Niệm, cách đây 10 năm.

 

 

Posted in Tuyet Van | Leave a comment

Ăn Gì Đây Ta

An Gi Day Ta

Ăn Gì Đây Ta hoàn toàn không có liên quan gì với chương trình giới thiệu mặt hàng của Mua Gì Đây Ta trên đài truyền hình địa phương. Đó là câu hỏi mà tôi vẫn thường nghe nhiều người lớn từ hơn 15, 20 năm trước đã từng nói trong đó có má tôi nữa. Thực ra họ không hỏi Ăn Gì Đây Ta mà thường than thở không biết nấu cái gì hết.

Khi tôi cũng trở thành ‘người lớn’ và bắt đầu nấu nướng nhiều hơn tôi lại nhớ những lời than thở đó bởi chính tôi đây cũng nhiều lần không biết nấu cái gì cho ngày mai. Đồ ăn thì nhiều, chợ búa khắp nơi, nhưng ăn cái gì cũng thấy ngán.

Mấy năm nay gia đình tôi mỗi tháng mới ra ngoài ăn tiệm một lần không như những năm xa xưa mỗi tuần một lần. Hồi đó, chưa quen đồ ăn của nước ngoài, gần như tuần nào chúng tôi cũng ăn ở nhà hàng Tàu. Thức ăn mặn màng hợp khẩu vị, giá cả lại rẻ, ăn xong có khi còn mua thêm To Go để ngày mai ăn tiếp. Sau này nhà hàng Việt Nam mọc lên nhiều, phở, bún, cơm tấm khai trương hàng tháng chúng tôi lại thay đổi tiệm tùy theo ngẫu hứng. Cũng như nhà hàng Tàu, nhà hàng Việt Nam thức ăn vừa miệng và giá cả rẻ hợp với túi tiền.

Về sau này, cũng khá lâu, khu Bolsa và vùng lân cận bắt đầu có những nhà hàng chay. Một tiệm, hai tiệm, rồi năm bảy tiệm ăn chay mở ra phục vụ khách hàng. Bấy giờ khuynh hướng và nhu cầu ăn chay đang phát triển. Tuổi tác, ăn uống tự do, công việc bề bộn, và nhất là tinh thần bị stress gần như nhà nào cũng có người không cao máu thì cũng cao mỡ. Phải ăn chay để dưỡng sinh thôi. Nhiều nhà hàng chay nấu món chay nhưng có mùi vị của món mặn như cá kho tộ chay, bún bò chay, hoặc bánh mì thịt chay. Chồng tôi không thích ăn như vậy. Anh giải thích, đã muốn ăn chạy cho tịnh tâm mà vẫn muốn có hương vị của món mặn là sao. Tôi thì không sao, miễn người ta ăn chay được thì thôi. Có nhiều cách đi và nếu đường nào cũng dẫn tới La Mã thì là tốt hết thôi.

Mười năm nay người ta nghiêng về ăn đồ organic tức là đồ theo phương pháp nuôi trồng tự nhiên. Mua đồ organic mắc hơn nhiều. Lúc đầu tôi cũng do dự lắm bởi nghĩ rằng cái gì đã qua được FDA của Mỹ rồi thì còn sợ gì nữa. Một lần tôi mua con gà organic ở chợ Costco về luộc thì mới thấy được sự khác biệt giữa hai loại thịt khác nhau. Nếu là gà organic, da gà ít mỡ và khi luộc nước gà cũng ít mỡ hơn. Từ đó, tôi bắt đầu mua những rau quả hay thịt theo phương pháp chăm nuôi tự nhiên trừ khi chợ không có bán.

Tôi thích ăn trứng gà. Mà hình như ai cũng thích ăn trứng gà cả. Thời gian chúng tôi lớn đâu dễ gì mà có trứng gà ăn được nhiều đâu. Có nhiều cách làm trứng mà cách nào cũng dễ và ngon. Cái khổ là không dám ăn lòng đỏ trứng bởi sợ sẽ bị cao mỡ. Nhiều khi chiên hay luộc trứng tôi phải bỏ đi phần lòng đỏ. Cuộc đời thật ngang trái, cái món vừa rẽ, vừa ngon, vừa bổ thì lại không dám ăn nhiều. Tôi có người dượng chồng của cô tôi bị đau tim nặng và bác sĩ cấm ông ăn uống tự do. Cô tôi phải nấu riêng cho ông. Dượng tôi ngày xưa đi lính, ở tù gian khổ bảy năm, khi qua được xứ tự do thì bị bệnh. Có lần tức quá, ông chửi thề, “Ở cái xứ nhiều đồ ăn ngon mà mình lại chỉ nhìn thôi”. Nhưng chắc cũng nhờ kiêng cữ mà ông đã sống thêm tới hơn 10 năm nữa.

Con cái lớn lên ở đây đa số đều thích hot dog va hamburger, hai món ăn mà người ta gọi là American Food. Một năm tôi chỉ ăn American Food một lần vào lúc đi cắm trại đầu năm. Nếu vào tiệm fastfood như Mc Donald hay Burger King tôi thường đặt sandwich cá hoặc gà, một bị khoai tây chiên nhỏ và một ly soda nhỏ. Ăn đồ Mỹ được cái là tiện, gọn,  và nhanh chóng. Nhà hàng của họ lúc nào cũng sạch sẽ.

Tôi sợ nhất là những nhà hàng đẩy xe thu dọn trong khi khách đang ngồi ăn uống. Nhìn thấy mất thẩm mỹ và tự nhiên ăn mất ngon. Những nhà hàng làm việc như thế tôi không bao giờ trở lại nữa. Chồng tôi không thích tới ăn ở những chỗ chưa thấy khách tới. Một lần, mệt và đói quá, chúng tôi ghé vào một tiệm ăn nhỏ không có khách. Anh ấy do dự nhưng quyết định vào vì thấy một bàn ăn chén đĩa còn lỡ dỡ. Hình như khách ăn vừa mới ra. Ăn xong hết chúng tôi mới nghiệm ra chủ nhà chỉ để chén đĩa làm dáng vậy thôi chứ thật ra không có khách nào tới trước đó đâu. Nghĩ vừa thấy buồn cười vừa thấy thương nhà hàng ế!

Mấy năm nay nhà hàng lẩu thịnh hành nhanh chóng. Gần như ở đâu cũng thấy lẩu mắm và cá nướng đã giòn. Tôi không ăn cay được nên chỉ thử một hai lần rồi đành chịu với món này. Ăn lẩu vào mùa lạnh thì tuyệt. Bà con tôi ở miền bắc Mỹ lúc nào về Cali cũng bắt phải dẫn đi ăn lẩu. Một cô em họ có chồng Mỹ khi vợ chồng cô xuống đây ăn lẩu, anh chồng phải đặt món ăn khác. Tôi có một người co-worker Á Căn Đình rất thích thú những món lạ từ các quốc gia khác. Hai vợ chồng anh vào nhà hàng Tàu ăn sáng và anh muốn thử món chân gà đen. Cô vợ bảo với anh rằng nếu anh ăn chân gà đen cô sẽ không bao giờ cho anh hôn cô nữa. Hình như anh đã thử vào một dịp khác khi không có vợ đi theo.

Hôm qua chúng tôi đi ăn buffet của một tiệm Nhật. Có thể tiệm nầy phục vụ đa số cho khách ngoại quốc nên mùi vị lạt không mặn màng làm theo khẩu vị của người Á mình. Ăn xong mà cứ thấy như chưa ăn. Da cá hồi chiên thấy hấp dẫn nhưng không dám gắp vì sợ dầu. Tới dãy hàng salad thấy trứng luộc, gắp, nhưng bỏ lòng đỏ qua một bên. Thịt roast beef nhìn thấy mềm và juicy nhưng thôi, bác sĩ đã dặn mình nên tránh thịt đỏ. Tôm cua cũng vậy thôi. Chỉ làm cao cholesterol. Nhai cua có khi còn bị hư răng. Thấy sushi có miếng cá sống đỏ tươi tôi cũng ớn bởi tôi chỉ ăn được suhsi với cá đã xông khói chín. Cuối cùng tôi lựa những món mà mình không biết nấu như nghêu xào hoặc hải sâm xào hoặc …pizza. Đúng như dượng tôi đã từng nói, ở cái xứ nhiều đồ ăn ngon mà mình lại chỉ nhìn thôi.

Chiều nay tôi tình cờ thấy trên TV chương trình Làm Bếp họ dạy nấu bún bò chay. Điều làm tôi chú ý là vật liệu gồm có cả hộp nước rau V8. Vậy là quá chay rồi. Quan trọng là phải có bột nêm vị bò kho cho vào, tất cả còn lại đều là rau cũ quả và đậu chiên. Có lẽ weekend tới tôi sẽ nấu món chay nầy.

Posted in Tuyet Van | Leave a comment

Tản Mạn Quanh Chiếc Bàn Ăn

Ban An

Mới đây tôi đọc cái Facebook post nói về 50 phong cách lịch sự và lễ phép khi ngồi bàn ăn với tựa đề Cẩm Nang Ra Mắt Nhà Người Yêu. Bài viết có phần hài hước nhưng không kém những điều thực tế của tư cách bàn ăn (table etiquette). Tôi email cho cô bạn đồng sở cùng đọc và bảo với cô là vui lắm, chị đọc mà cười quá chừng. Đâu chừng vài hôm gặp lại cô, nhắc tới cái post đó, cô trả lời, em có thấy tức cười gì đâu, toàn là những chuyện thiệt không mà. Cô tiếp tục, đó là những điều gia đình em nhắc nhở luôn đó chị. Nghe có nói, tôi giật mình.

Đọc lại cái list 50 điều thì thấy điều nào mình cũng biết rành rẽ mà còn biết từ lúc còn nhỏ nữa mặc dù tôi không nhớ ba má mình đã nhắc nhở từng điều một về cung cách ngồi bàn ăn bao giờ. Đến giờ ăn thì cứ vào bàn ngồi ăn chung với nhau. Nhìn lại thì thấy điều nào mình cũng đã biết nhưng ở xứ này, không phải dễ dàng áp dụng những điều nêu trong list này đâu. Cái bàn ăn ở đây nó khác lắm. Cái bàn ăn nó biến dạng lung tung. Nhớ câu tục ngữ ngày xưa học ở năm Tiểu Học, “Ăn theo thuở, ở theo thời”, bàn ăn bây giờ có nhiều phong cách khác nhau.

Điều thứ nhất, “không và quá 3 lần khi đưa bát cơm lên miệng”. Bộ và lên hai hoặc ba lần thì không bị chê sao? Với tôi, chỉ một lần. Gia đình tôi không dùng đũa hằng ngày bởi có nhiều lúc đồ ăn dọn lên phải dùng đến nĩa thôi như món mì Ý chẳng hạn, hoặc phải dùng tay như món bánh mì thịt nguội. Và cơm xong thì có điều 15 ngay, “Tuyệt đối tránh cơm đầy trong miệng mà nói”. Điều nầy hai đứa con tôi rất cấm kỵ và cứ thường nhắc tôi luôn bởi trong lúc hấp tấp dặn dò công chuyện cho con tôi cứ vừa nhai vừa nói. Nghe con sửa sai mình lại thấy vui. Con hơn cha là nhà có phúc!

Điều thứ 6, “Không nhúng cả đầu đũa vào bát nước chấm”. Trong nhà của ba má tôi không có bát nước chấm. Mỗi người có một cái dĩa nhỏ đựng nước mắm hay xì dầu riêng cho mình. Tôi cũng tiếp tục như vậy với bàn ăn gia đình mình. Thêm vào đó tôi sắm mỗi người một cái khay riêng. Cái chén, đôi đũa, dĩa nước chấm của mình thì để trong khay của mình. Cái khay nầy, lúc đầu tôi mua ở chợ Good Will và nó chỉ là một miếng ny lông dày hình chữ nhật. Sau này, tôi mua nguyên bộ ở tiệm Ikea. Mùa nào tôi có bộ khay mùa đó. Điều thứ 6 không áp dụng ở nhà tôi được.

Điều 26, “Không gắp liên tục 1 món dù đó là món khoái khẩu của mình”. Bây giờ khi gia đình bà con tụ họp ăn uống với nhau thì thường là ăn theo kiểu tự giúp (self service). Bao nhiêu khay đồ ăn sắp ra ngay ngắn trên bàn. Mỗi khay có cái thìa, hay đôi đũa hay cái kẹp (tongs) riêng. Nếu thật sự có gắp liên tục một món chắc cũng chẳng ai biết. Có khi, bữa ăn nhà tôi chỉ là một món. Như bữa ăn tối hôm qua, tôi chiên khổ qua với trứng. Nếu có nhiều món đồ ăn, tôi sẽ cắt trứng ra nhiều miếng nhỏ cỡ bite size nhưng nếu là món duy nhất tôi chia ra làm bốn phần cho bốn thành viên gia đình.  Có nhiều món đâu mà lựa chọn để không gắp liên tục được.

Bàn ăn có đủ kích thước lớn nhỏ, đẳng cấp khác nhau nhưng đều chia xẻ chung một giá trị đó là tư cách. Gia đình ngồi ăn chung với nhau rất cần thiết không chỉ cho con cái mà cho cả người lớn vì nó làm tình cảm gia đình chặt chẽ hơn.

Đời sống xứ này không phải dễ dàng ngồi ăn chung với nhau. Gia đình tôi bốn người mà có mấy khi ngồi chung bàn đâu. Khi các con còn nhỏ hai vợ chồng đi làm hai thời khoá biểu khác nhau. Chồng làm sớm vợ làm trễ. Một người lo cho con buổi sáng; người kia có thể lo buổi chiều. Chỉ trừ hai ngày cuối tuần mới được ăn chung với nhau còn năm ngày kia cứ như tréo cẳng ngỗng. Mà ngay cả ngày cuối tuần cũng vậy. Lúc con đi cắm trại, lúc đá banh. Đến giờ ăn ai đói bụng thì lo ăn trước. Thấy ai ăn trước được còn mừng nửa. Bao nhiêu năm qua cứ như vậy. Có gia đình cha mẹ đến 8, 9 giờ tối mới về tới nhà. Đến khi con lớn hơn một chút thì lại đi học xa hoặc đi làm phụ thêm. Mỗi thành viên gia đình có một thời khoá biểu khác nhau.

Trong những ngày giỗ chạp, tết nhất, hay sinh nhật, cho dù bàn ăn có được đặt riêng ra cho các vị cao niên nhưng đồ ăn cũng vẫn là những chiếc khay ở một bàn khác cho tiện self service. Trong 50 điều trong cái list này nhiều điều không thể áp dụng được. Biết là vậy nhưng nghĩ đến hai đứa con trai nữa Mỹ nữa Việt tôi cũng hơi lo. Con tôi không biết nói “mời ba ăn cơm, mời mẹ an cơm” như tôi thấy trong phim truyền hình Việt Nam. “Let’s eat” có lẽ đó là câu nói chúng tôi thường dùng nhất. Năm giờ rưỡi sáng thức dậy để đi làm đầu óc tôi nghĩ ngay đến 50 điều trong cái list. Tôi dặn chồng mình phải để ra mấy ngày nhất định cùng ngồi ăn chung với nhau để cho con thực tập lại . Trong bao cái lo nghĩ của cuộc sống từ trước tới giờ bây giờ, khi tuổi các con đã lớn, lại có thêm cái lo về chuyện bàn ăn.

Cô co-worker trẻ cười lớn khi nghe tôi than thở, trời ơi chị khéo lo, cũng lo, nhưng đâu đến độ trầm trọng như chị nghĩ đâu. Cô nói, thì mình cũng phải dạy dỗ con cái, nhưng đối với con trai, cuối cùng thì cũng là vợ nó sắp xếp bàn ăn thôi. Cô tiếp:

–         Ông nội em người Quảng Nam, bà nội em người Bắc. Chị thấy đó,  các cô của  em nấu các món Bắc khéo hơn. Người đàn bà trong gia đình chính là người quyết  định  phong cách lễ nghi ở nhà .

Tôi chợt hiểu. Đằng sau cái bàn ăn kia là đôi tay khéo léo của bà hay mẹ hay chị. Những gì tốt đẹp nhất người đàn bà sẽ sắp xếp, trang hoàng, và truyền lại cho con em của bà từ cách nhúng đầu đũa, và cơm, hay gắp món ăn.

À, thì ra thế. Tôi mở cuốn Family Tree của gia đình và cảm thấy một niềm ân sũng đến từ các vị nữ giới của các thế hệ trước. Họ chỉ là những người đàn bà rất bình thường, ngay cả chưa được cắp sách trong thời gian lớn lên. Trong cuốn Family Tree này họ ngay cả cũng không có tấm hình, chỉ là những cái tên. Nhưng trong căn bếp của mỗi gia đình,  hai bàn tay họ vun bén sắp xếp bàn ăn gia đình mình. Hình như họ cũng là anh hùng như những vị nữ anh hùng khác. Công việc của họ là âm thầm xây dựng gia đình, làm nền tảng cho thế hệ sau…

Lạ, đang nói chuyện tư cách bàn ăn sao lại nhảy sang vai trò đàn bà là sao?

Ngày phụ nữ cho các bà vừa mới đi qua…

Posted in Tuyet Van | Leave a comment

Đi Chơi

 

 

Hai năm rồi với sức khỏe má tôi yếu kém chúng tôi không đi vacation ở đâu hết. Năm thủa mười thì mới làm một day trip San Diego, Palm Spring, hay Santa Monica. Mùa đông 2016 là lần chót má tôi đi với gia đình. Mấy hôm nay có lẽ vì không khí vui tươi của mùa lễ hội tôi lại thấy nhớ những chuyến đi xa ngày trước tôi thường tổ chức cho gia đình và chị em với nhau.

Vốn dĩ là người thích phong cảnh thiên nhiên tôi thường đọc những trang Travel trên LA Times hoặc The Register, và trang Du Lịch của báo Người Việt. Cái danh sách những danh lam thắng cảnh tôi muốn đi thăm càng ngày càng dài.

Trong những năm đầu  định cư tiền bạc chưa có và cũng không biết đi đâu, ngày cuối tuần, tôi thường chở cả nhà ra công viên thành phố. Công viên thành phố, cho dù là một thành phố nhỏ cũng đẹp lắm đối với người tị nạn mới. Khi nào có bà con tới chơi tôi cũng thường đãi họ những chuyến như vậy. Vào Disneyland hotel đi dạo ban đêm, 8 giờ coi nhạc nước (dancing water show), 9 giờ coi pháo bông trên lầu thượng cũng chỉ tốn có tiền đậu xe sáu đồng lúc đó. Hồi đó, chưa có luật đeo seat belt, hai chị em tôi dồn bà con ngồi chật cứng cho khỏi phải lái thêm chiếc xe thứ hai. Các dì, cậu, và ba má tôi lúc bây giờ chỉ khoảng năm mươi. Sức còn khỏe, chân bước dài, nên mấy cũng tới.

Cô bạn Mỹ cùng sở bảo tôi nếu muốn đi chơi thì nên vào hội  ba chử A (AAA) để có những cuốn sách và bản đồ hướng dẫn. Bấy giờ đâu có internet mà tìm kiếm trên mạng được. Lại càng không có GPS chỉ đường. Cuốn sách dày cộm, tôi chỉ đọc phần ở tiểu bang Cali, tính đoạn đường dài ngắn, gọi motel, rồi cứ thế mà đi chơi. Tấm bản đồ lớn dày đặc những đường mực xanh đó làm dấu. Đi lạc không biết bao nhiều lần. Sợ nhất là lúc đi về đêm mà còn bị lạc. Những gì internet cung cấp cho mình hôm nay đều nằm gọn trong cuốn sách này. Tôi cứ thường nói đây là cuốn kinh thánh của tôi.

Sau này khi có con nhỏ và bận rộn hơn chúng tôi thường đi bus tour của người Hoa tổ chức. Đi bus tour có cái tiện lợi có cái không. Tour không có trạm xe ở Orange County để bốc du khách như bây giờ. Đi tour thì phải dậy sớm, về trễ. Người hướng dẫn nói tiếng Hoa nhiều hơn tiếng Anh nên cần phải tìm hiểu về nơi du lịch trước khi đi. Chừng được vài lần chúng tôi trở lại đi tự túc.

Một trong những chuyến bus tour tôi nhớ nhất là chuyến đi về New Mexico. Đoạn đường dài. Phong cảnh thấy cũng khô khan hơn bên Cali mình. Người tour guide hỏi ý kiến chúng tôi nếu ngày hôm sau muốn dậy trễ hay dậy sớm. Nếu dậy trễ tour sẽ bỏ qua đi thăm một cảnh quang. Trên xe tất cả mọi người đều giơ tay đồng ý được dậy trễ. Mệt quá, không ai muốn coi thêm gì nữa. Một lần, xe ghé lại một nhà hàng buffet của Đài Loan để ăn tối. Như thường lệ mọi người lần lượt đi vào tiệm. Vì là buổi tối, ăn xong thì về khách sạn nghĩ, không ai hối hả như bữa ăn trưa. Với cha mẹ già và con mọn, lúc nào tôi cũng nhanh chân lo “giữ chỗ” cho mình. Khi vào trong lấy đồ ăn tôi ngạc nhiên và mừng quá, bởi vì ở một chổ xa xôi không thấy người Việt, nhà hàng Đài Loan này có phục vụ Phở. Tôi lấy 6 tô xếp thẳng hàng để được cô service múc vào. Đồng một lúc tất cả du khách cũng đều chờ lấy Phở như tôi! Khi ra bàn ngồi, thấy có hai ông bà cụ đứng xếp hàng chót nhất có vẻ mệt mỏi và cũng đang lo không biết có còn Phở khi tới phiên mình, chúng tôi mời ông bà dùng hai tô của chúng tôi trước. Khi xong tour, trước khi ra về, ông bà cụ tôi bắt tay chúng tôi cảm ơn rối rít. Đi đường xa, không có gì ngon bằng ăn một tô phở…

Một chuyến đi ngắn hạn nhưng thật đầy đủ là chuyến đi New York chỉ mất có 4 ngày 3 đêm. Năm đó, gia đình tôi đi New York, mướn khách sạn gần trạm xe lửa và đi tour 2 ngày với Gray Line bus. Tour của người Mỹ không gấp rút như tour người Á mình. Từ khách sạn chúng tôi ở đi tới khách sạn họ bốc khách và được chở đi coi từng thắng cảnh của New York. Nhờ ở gần Times Square tôi đi coi tuồng hát Broadway cũng rất thuận tiện. Dù tour đi thoải mái nhưng chúng tôi thích đi với tour của người Á hơn và nhất là bây giờ có nhiều tour của người mình tổ chức nữa.

Một lần, chúng tôi đi Colorado và cắm trại trong công viên quốc gia Rocky Mountain. Tôi đặt service để đến khi tới lều trại cũng đã sẵn sàng. Khi ra về, service sẽ lo thu dọn cho mình luôn. Hai đứa con trai dọa lần sau nếu đi chơi kiểu này chúng sẽ không đi nữa. Mười năm sinh hoạt với Hướng Đạo giờ chúng chỉ muốn ở khách sạn thôi!

Cái lợi thế người ở nam Cali là ở gần Las Vegas. Có tuần lễ dài, đi Las Vegas chơi. Có  bà con tới thăm, đưa họ đi Las Vegas. Đám cưới cũng Las Vegas luôn. Không biết đánh bài như tôi Las Vegas cũng đuoc. Thành phố với đủ ngọn đèn màu sắc rực rỡ, du khách tấp nập, tòa nhà to lớn kiến trúc vào bậc nhất nhì của thế giới. Đã vậy, xe bus đưa đón đi Las Vegas cũng rất thuận tiện. Thật ra, khi nào lên đây gia đình tôi cũng kết hợp với những cuộc đi chơi phụ như đi Death Valley, Lake Mead, đập Hoover Dam, Valley of Fire, hay Grand Canyon danh lam của thế giới. Tôi thích khách sạn Treasure Island vì nó thuận tiện đi ăn ở phố Việt Nam hoặc đi ăn ở cái Mall bên kia đường. Tôi thường cho rằng đây là chổ đi chơi thuận tiện nhất miễn sao đừng ngồi vào sòng bài là được!

Cô bạn đồng sở người Việt của tôi kể, năm đó đại gia đình cô rủ nhau đi du thuyền 3 ngày qua Mễ. Họ cẩn thận muốn biết đi du thuyền có thích hợp không trước khi đi chuyến dài hạn hơn. Chiếc tàu vừa bắt đầu rời Long Beach bà mẹ chồng lên cơn khủng hoảng (anxiety). Bà không dám bước ra khỏi phòng ngủ, chỉ nằm đó rên ư ử. Các cô con gái phải đem đồ ăn vào phòng cho bà. Họ bỏ cả đi dạo chơi trên bờ. Phòng ngủ của du thuyền chật hẹp, ngồi chung với nhau cả ngày đâm ra cáu kỉnh và chị em bắt đầu có tiếng qua tiếng lại. Ba ngày đi qua, tàu trở lại Long Beach, bà tự nhiên tỉnh táo hết bệnh. Các cô nhìn nhau thầm hỏi không biết bà thật bệnh hay không nữa. Sau này mới biết, bà cụ đã hai lần lên tàu. Một lần năm 54, bà theo gia đình đi tàu từ Bắc vào Nam. Một lần sau năm 75, gia đình bà vượt biên. Cái hãi hùng đi trên chiếc tàu ám ảnh làm bà trở bệnh. Trước khi lên xe đi về nhà, bà quay sang dặn các cô, ai có hỏi đi vui không thì cứ bảo là vui nhé. Chớ nói cãi cọ đấy.

Vâng, thật sự đi chơi, đi thì có nhưng không phải lúc nào cũng được coi là chơi đâu. Đi chơi mệt lắm, đặc biệt những người có hoàn cảnh như tôi, cha mẹ già con mọn. Trong cái vali của tôi đủ loại thuốc uống,  từ băng cá nhân, thuốc nhức đầu cho tới thuốc táo bón, có hết. Có người đi chơi xong chợt khám phá ra tánh tình của bạn mình không giống bạn mình khi chưa đi tour với nhau. Có người đi xong thề không thèm đi chung nữa, hoặc đi thì không chung phòng, nhưng rồi đâu lại vào đó, có ai rủ cũng đi thôi.

Những năm sau cùng ba tôi không còn theo gia đình tôi đi vacation nữa. Ông cứ thường nói, coi thắng cảnh trên truyền hình thấy cũng đủ đẹp rồi mà còn khoẻ hơn nữa. Thật vậy, như cái năm chúng tôi lên Pasadina coi Rose Parade vào dịp Tết Tây. Từ Orange County lái xe khởi hành từ lúc 4 giờ sáng. Lên tới nơi kiếm được chỗ đậu xe và đi bộ tới con đường chính là đã 5 giờ rưỡi rồi. Người ta đứng và camp chật hai bên đường, phải khó khăn làm tôi mới có một chổ tàm tạm mà cũng chỉ có thể nhìn được phần trên của xe hoa thôi. Nếu ngồi ở nhà coi Rose Parade thì chắc chắn sẽ coi được rõ ràng, chi tiết hơn.  Chắc vì vậy mà người ta mới có câu, đi đâu đi cũng không bằng đi về nhà.

Một người bạn của tôi bị thấp khớp đi lại khó khăn cũng đã gần nửa năm. Hai tháng nay cô cứ rủ xuống Phước Lộc Thọ ngồi nói chuyện chơi. Thấy tôi do dự, cô thúc đẩy. Thức ăn có ở đây, cà phê bánh ngọt có hết, đọc báo hay wifi coi internet cũng có luôn. Nhìn bàng quang thiên hạ dập dìu, người bôn ba công việc gia đình, người đi thưởng ngoạn Little Sài Gòn. Mùa xuân có chợ Tết, mùa Hè có chợ Đêm. Giữa hai mùa có những nhạc hội và thi đấu tài năng. Không tới đây chơi thì đi đâu nữa?

Posted in Tuyet Van | Leave a comment

Người Việt với Tôi

https://www.nguoi-viet.com/40-nam-nhat-bao-nguoi-viet/nguoi-viet-voi-toi/

 

Posted in Tuyet Van | Leave a comment

Nấu Nướng

van cooking 2Ở tuổi mà ai cũng đang giảm lại việc ăn uống, ăn để mà sống chứ không phải sống để mà ăn thì tôi lại thấy hơi tiếc từ bao năm nay mình đã không biết nấu ăn rành rẽ như các cô bạn khác. Nữ công gia chánh không phải là món tôi thích thú từ khi còn nhỏ. Đa số bé gái nào lớn lên cũng có đôi que đan hay một cái bàn căng để thêu. Tôi thì không. Đa số bé gái nào cũng chơi trò buôn bán, nấu nướng khi còn nhỏ, tôi thì không. Học nấu ăn là môn học nằm chót nhất trong các lớp tôi muốn học.

Khi ở Việt Nam nhà tôi có một chị giúp việc. Chị bị câm và má tôi đặt tên cho chị là Cam. Chị Cam là người quán xuyến lo công việc nội trợ trong nhà thời gian tôi lớn lên. Sau khi chị về quê, má tôi trở thành bếp chánh, sai biểu tôi công việc nấu nướng lặt vặt. Nếu là một người thích nấu ăn tôi đã học rất nhiều từ những năm này. Nhưng vốn dĩ không, nên biết đó rồi quên đó như nước chảy lá môn. Nhớ có lần mà tôi sai lên chợ mua rau muống, tôi đem về bó rau lang. Giửa rau muống và rau lang tôi không làm sao phân biệt được.

Bạn bè tôi cứ hỏi vậy trong những năm không ở với cha mẹ ai lo cho việc ăn uống hằng ngày. Tôi cũng khá may mắn chuyện kiếm cho mình có bữa ăn. Nếu đi học gần nhà thì có cơm nhà, bằng đi học xa lại có cơm nội trú. Một năm ở Huế, một năm ở Qui Nhơn, và hai năm ở Quảng Ngãi tôi đều có cơm nội trú. Qua tới Mỹ, nấu nướng qua loa và ăn fast food ngoài đường. Cái thời gian còn trẻ này cơ thể cần biết bao nhiêu là dinh dưỡng vậy mà chỉ ăn để mà sống thôi. Nhiều khi nghĩ lại cũng thấy xót xa nhưng đó là do mình đã không giỏi giang công việc bếp núc. Trách ai giờ?

Thập niên 90 Cali hay nói đúng hơn là quận Cam đã có nhiều nơi nhận nấu cơm tháng. Gia đình nào cũng chồng làm vợ làm, nếu không có sự giúp đỡ của hai bên cha mẹ thì đành phải ăn cơm tháng thôi. Sau hai ba lần thay chỗ, cuối cùng tôi cũng có được một nơi nấu cơm tháng khá tươm tất bởi giá cả không mắc làm mà đồ ăn rất vừa miệng. Mỗi phần cơm có ba món. Lúc nào cũng có món canh. Chủ tiệm cũng để cho mình lựa hai món. Tôi không lựa canh vì thấy nó béo quá. Người đưa cơm thường là các em học sinh đại học hay các bác đã lớn tuổi đi làm kiếm thêm chút đỉnh.  Cứ khoảng chừng bốn tới năm giờ chiều cổng nhà tôi có bị ni lông trắng treo lơ lửng. Có gia đình cũng không đặt cơm tháng và chỉ dùng cơm chỉ thôi. Cơm chỉ nghĩa là ra ngoài tiệm bánh mì nướng có bán các thức ăn rồi thích món nào thì cứ chỉ mà mua đem về. Mỗi cách có cái thuận tiện riêng của chúng.

Có một lần ông Martin Yan trong chương trình Yan Can Cook mở dạy một lớp nấu ăn ở trường Golden West college thì tôi ghi tên học liền. Ông dạy món xào thịt bò, chi phí chỉ 50 đồng và học sinh được mang thức ăn về nhà. Khi tới lớp nhìn thấy ông xắt thịt xắt rau giật mình luôn. Dĩ nhiên là tôi đâu có theo kịp được.  Ông tận tình tới giúp giùm. Chiều hôm đó gia đình có bữa cơm với món xào thật ngon. Cho tới bây giờ tôi vẫn chưa thực hiện lại món xào nầy. Mà cũng không sao, ở cái tuổi và ở cái thời đại người ta kiêng cữ thịt đỏ, không biết xào thịt bò đôi khi là một lợi thế.

Khi gửi con vào nhà trẻ tôi thường lựa những nhà trẻ có bao ăn sáng và ăn trưa. Tuy có mắc hơn thật đó và lái xe còn có thể xa hơn nữa nhưng ngược lại rất thuận tiện. Khi hai con vào tiểu học rồi đến trung học mùa hè là mùa tôi khổ sở nhất. Bởi lẽ trong niên học, trường có bán thức ăn sáng và trưa; mùa hè, chúng ở nhà, việc ăn uống phải do tôi lo liệu. Khi cô xếp trẻ của tôi than van về việc lo ăn uống cho cậu con trai của cô trong mùa hè tôi cười ngất. Tôi báo trước cho cô rằng chờ khi cháu ở tuổi phát lớn lúc đó mới hiểu được câu người xưa có nói, “ăn rào rào như tằm ăn dâu”.

Hai năm nay biết được Người Việt Online trang Phụ Nữ là trang tôi thường chú ý. Trang này thường có những hướng dẫn về việc nấu nướng. Phụ Nữ mà. Tôi học được hai món rất đắc ý, dể làm, ai ăn cũng không chê. Đó là món canh bầu nấu với tôm và món meatball. Nhớ trong ca dao ca câu:

Râu tôm nấu với ruột bầu
Chồng chan vợ húp gật đầu khen ngon.

Món canh tôi làm cũng ngon như vậy đó. Còn món meatball tôi dùng để nấu với bún riêu. Ai ăn cũng khen nó mềm và mùi vị thấm tháp.

Cô em họ của chồng tôi vừa mới qua một cơn bạo bịnh. Nhà thờ cô khuyên cô nên có những việc làm mang lại niềm vui cho những người khác. Khi người khác vui thì tự nhiên mình cũng sẽ thấy vui. Và niềm vui nó có thể mang lại sức khỏe cho mình. Cô kể, cứ một hay hai tuần cô lái xe đi thăm người bà con hay bạn bè. Mỗi lần đi thăm cô đều mang theo một món quà nho nhỏ nhưng ai cũng thích. Cô làm bánh hỏi. Bây giờ bánh hỏi được đóng khô như bún hoặc miến. Một bao bánh chỉ có một đồng, không tốn của, chỉ tốn thời gian. Mà ở cái tuổi về hưu thời gian ai cũng có. Cô nói, người mình ai cũng thích bánh hỏi. Không cần phải cao sang ăn với thịt thà gì. Chỉ cần một hủ nước mắm pha ngon, một chút dầu và chút hẹ hay hành lá là đã có một bữa ăn đáo để. Miếng trầu là đầu câu chuyện. Cô cũng nói, không biết sao cứ mỗi lần đi như vậy, cô lại không thấy mệt tí nào.

Mấy tháng nay anh con trai đầu về ở chung với chúng tôi việc nấu nướng lại thêm phần bận rộn hơn. Nhưng tôi không để nó là gánh nặng làm mất vui cho bữa ăn trong gia đình. Tôi thường nói với cháu phụ giúp giùm và chỉ bảo cháu làm những món đơn giản. Dĩ nhiên hai cái món đơn giản nhất là luộc trứng và chiên trứng. Cái chiên trứng còn có nhiều hình thức khác, trứng ốp la, trứng kho, trứng trộn (scramble eggs). Tôi cứ thường nói, con ráng học cho biết để sau ra ở riêng còn có thể tự lo cho mình. Đặc biệt, khi con có gia đình con có thể giúp giùm vợ con nữa. Làm con cái, ai cũng ham ra ở riêng. Cậu thấy có lý nên cũng chăm chỉ phụ giúp với nhau. Cái dễ thương của những lớp trẻ bây giờ họ không nghĩ việc nấu nướng là việc riêng của đàn bà.

Tôi nhớ tới khay bánh hỏi cô em họ cho tuần trước. Cô kèm thêm nước mắm ớt tỏi. Nó đơn giản nhưng ngon làm sao.  Rẻ và cũng không khó làm. Có lẽ đi chợ cuối tuần sẽ phải mua bánh hỏi khô về tập làm với con. Teamwork lúc nào cũng làm công việc nhẹ nhàng hơn. Cái ngon đôi khi nó không nằm trong cao lương mỹ vị mà từ tấm lòng đi ra. Có thể tôi đã không giỏi bếp núc ở tuổi ba mươi, bốn mươi nhưng ở cái tuổi mà ăn uống chỉ là  ăn  để mà sống thì vẫn cứ phải học nấu ăn thôi.

Nấu nướng, cũng như nghĩa vụ công dân, nó là việc chung nào phải của riêng ai.

Posted in Uncategorized | Leave a comment

Những Vì Sao Ở Huế

trang tien 2

Năm 1974 đậu xong tú tài tôi ra Huế học. Đó là một lựa chọn tự nhiên vì gia đình tôi có gốc gác bà con ở Huế, chi phí học ở đó nhẹ nhàng hơn ở Sài Gòn, và chị tôi cũng đang học năm cuối ở đây nữa.

Tháng Ba năm 1975, Huế  bắt đầu đi tản. Từng đoàn người từ Quảng Trị vào Huế, rồi từng đoàn người từ Huế đi vào Đà Nẵng.  Trong cái nắng gay gắt của miền Trung, chiếc xe tôi nằm ì ạch trên đèo Hải Vân.

Hơn hai tháng sau đó tôi có trở ra Huế một lần nữa thăm gia đình chú thím. Rồi Huế trở thành quá khứ.

Tôi cứ thường ví bạn bè xưa như những vì sao. Nhận ra được thì mình có thể kết nối lại và có được một cái gì đó cụ thể hơn như những chòm sao có cái tên riêng của chúng. Còn không thì chúng nằm lẽ loi trên nền trời. Nhìn thấy đó nhưng không làm sao với tới.

Tôi vẫn còn có những vì sao như thế. Chị Bông ở Tam Kỳ, Vũ đình Quảng ở Quảng Ngải, Truật, Tố, Nguyễn thị Phượng và một vài bạn bè khác tôi không nhớ tên khi học một năm ở Cao Đẳng Sư Phạm Qui Nhơn. Hà và anh ở Huế.

Tôi quen Hà một cách tình cờ khi hai đứa ngồi học gần bên. Tính tình Hà vui vẻ giống tôi nên bắt chuyện với nhau rất nhanh. Một lần hai đứa vào thư viện tìm sách lại cùng một cuốn sách anh đang kiếm. Vậy là chúng tôi đã trở thành một bộ ba thân nhau từ đó.

Nhà văn Duyên Anh có viết, có hai thứ chúng ta không thể nào dấu được, đó là khói và tình yêu. Tôi biết anh có cảm tình với tôi, qua cách nói chuyện và nhất là qua cái nhìn. Riêng tôi vẫn giữ tình cảm trong giới hạn tình bạn hoặc là một tình cảm bạn bè đặc biệt hơn một chút.

Hà thì đi xe đạp tới trường. Tôi đi bộ. Còn anh đi chiếc motocycle. Mỗi lần đi thư viện anh lái xe chầm chậm theo chiếc xe đạp của Hà có tôi ngồi phía sau.

Tình bạn chỉ vài tháng ngắn ngủi rồi mọi sự đều thay đổi khốc liệt. Tháng Năm của năm 1975 tôi trở ra Huế thăm chú thím tình cờ gặp lại Hà khi đang đi chợ Đông Ba. Hà nói gia đình phải về quê ngoại sống. Cái lo âu hối hả của tình thế lúc đó nó lớn hơn cái mừng của hai người bạn gặp nhau. Nhưng dù vậy, Hà có nói cho tôi biết, nhiều bạn bè tưởng tôi bị đắm tàu trong đêm ra khỏi Đà Nẵng. Anh nghe và buồn ứa nước mắt.

Năm nay tôi đã có liên lạc lại với nhiều bạn bè xưa. Trong cái vui tìm lại được bạn cũ thì lại có những giây phút nao nao nghĩ đến những người bạn mà sợ rằng không bao giờ gặp được. Trong đó có Hà và anh. Ở cái tuổi thường hay nghĩ đến quá khứ, nhất là tuổi thanh xuân, thì Hà và anh là những người tôi vẫn thường nghĩ tới. Tôi không nhớ tên anh nhưng người thì nhớ rất rõ. Anh dáng người cao cao thường hay mặc chiếc áo sơ mi màu vàng úa. Tôi cũng không biết nguyên tên họ của Hà. Chỉ biết Hà đạp xe đạp đi học từ một vùng phụ cận Huế. Đó là Huế còn lại của tôi.

Đã hơn 40 năm trôi qua cuộc đời của hai người đó như thế nào. Anh có phải đi kinh tế mới như một vài người bạn khác của tôi? Anh có gia đình riêng và ở tuổi này đã có cháu hay chết trẻ bất ngờ? Còn Hà nữa. Tôi mong sao cuộc sống của cô bình yên, có gia đình, chăm non cho chồng con. Tôi còn nhớ đôi mắt của Hà lúc nào cũng cười. Chắc số phận cô cũng êm ấm.

Đã từ lâu tôi không có ý định trở lại Huế. Hai chị em tôi cứ thường ước ao được đi chuyến xe từ trong Nam ra Bắc, rồi sẽ ghé lại những địa danh đã từng biết qua lịch sử hay sách vở khác. Tôi nói với chị tôi là nếu đi sẽ không ghé Huế. Cho tôi bây giờ tôi cũng nghĩ mình sẽ không ghé Huế. Tôi không hiểu vì sao mình lại có ý nghĩ như vậy nhưng bây giờ tôi đã nghĩ ra. Bởi vì Huế không phải là nơi chốn lạ. Nhưng để trở về không có Hà và anh Huế sẽ trở thành một chổ dừng chân để viếng thăm cho người du khách. Mà tôi đâu phải là du khách. Hà và anh đã cho tôi những ngày tháng rất dễ thương ở khuông viên của trường đại học Văn Khoa. Tôi muốn giữ lấy nó cho dù chỉ nhìn qua sau lớp bụi.

Nếu có ai hỏi tôi đã biết Huế chưa, thì vâng, tôi có ở đó gần một năm. Huế có cầu Gia Hội và những con đường mà ba tôi đã đi qua trong thời trai trẻ của ông. Ở Huế có Bao Vinh, căn nhà cổ đại gia đình Chú Thím đã từng sống.

Huế có sông Hương, núi Ngự, cầu Tràng Tiền, và nhiều địa danh mà trong văn thơ và nhạc vẫn nhắc tới.

Riêng tôi, Huế còn có những vì sao.

Posted in Uncategorized | 1 Comment